Món ngon miền Trung
Bánh ít lá gai — bánh nếp đen bóng gói hình tháp
Màu đen của bánh là màu lá gai giã ra, không phải phẩm màu. Và cái hình tháp cũng có lý do của nó.
Bánh ít lá gai là món quà gắn với Bình Định — nay thuộc Gia Lai sau sáp nhập 2025 — và cũng phổ biến ở Quảng Ngãi, Quảng Nam.
Màu đen là màu lá gai
Đây là điều hay bị hỏi: màu đen bóng của bánh đến từ lá gai, không phải phẩm màu.
Lá gai được luộc kỹ, giã nhuyễn rồi trộn vào bột nếp. Lá gai cho cả màu đen lẫn mùi thơm riêng và độ dẻo — đây cũng là lá dùng trong bánh gai Tứ Trụ của Thanh Hóa.
Giã lá gai là công đoạn nặng nhọc nhất, và làm ẩu thì bột lợn cợn xơ lá.
Nhân và hình tháp
Nhân thường là dừa nạo xào đường hoặc đậu xanh, có nơi trộn cả hai.
Bánh được gói lá chuối thành hình tháp — chóp nhọn, đáy vuông. Gói kiểu này vừa đẹp vừa để bánh không bết vào nhau khi hấp.
Bánh của cưới hỏi và giỗ chạp
Ở Bình Định, bánh ít lá gai không chỉ là món ăn vặt. Nó là bánh lễ: có mặt trong mâm cưới hỏi, mâm giỗ và dịp tết.
Vì thế nhà nào cũng biết làm, và mỗi nhà một tay nghề — cùng hoàn cảnh với chả thịt lam của người Mường.
Ăn và giữ
Bóc lá, ăn nguội hoặc hấp lại cho mềm.
Bánh nếp nên để được vài ngày ở nhiệt độ thường, lâu hơn nếu để ngăn mát. Hấp lại trước khi ăn thì mềm như mới.
Đừng quay lò vi sóng lâu — bột nếp sẽ chảy và dính.
Mua về
Đây là thứ dễ mang: gói lá, khô ráo, không đổ vỡ, không vướng quy định hàng lỏng.
Chọn bánh lá còn tươi, bột đen bóng chứ không xỉn, và hỏi ngày gói.
Món cùng vùng nên thử
Nem chợ Huyện · bún chả cá Quy Nhơn · bánh xèo tôm nhảy.
Xem đủ trong trang Gia Lai.